Komt er echt een incestueuze relatie voor in Oorlog en Vrede?

Het zal de liefhebber van Russische literatuur niet ontgaan zijn dat de BBC Oorlog en Vrede opnieuw verfilmd heeft. Direct na de eerste uitzending van de serie was er ophef op twitter: een incestueuze relatie tussen broer en zus Anatole en Hélène Koeragin?! Stond dat in het boek?!

Broer en zus in bed

Ik herinnerde me dat er inderdaad iets met ze aan de hand was en besloot het uit te zoeken. En ja hoor, de BBC heeft gelijk! Uiteraard vinden we in het boek geen seksscène tussen broer en zus, zoals het door de BBC in beeld gebracht werd, waar Hélène naakt in bed ligt en Anatole bij haar in bed klimt en haar kust en betast haar onder de lakens, maar het wordt door Tolstoj wel degelijk gesuggereerd.

Waarom Pierre toch met Hélène trouwt

Hoofdpersoon Graaf Pierre Bezoechow is sinds hij het grootste fortuin in Rusland heeft geërfd opeens een ideale huwelijkskandidaat. Vorst Wasili Koeragin, die niet heel rijk is, heeft drie kinderen: Hippolyte, Anatole en Hélène. Voor de mooie, maar domme Anatole en Hélène zoekt hij een rijke huwelijkspartner. Uiteraard is de onhandige Pierre een prima kandidaat, en met behulp van vriendin Anna Pawlowna wekt hij bij Pierre de suggestie dat hij met Zijn dochter zou moeten trouwen.

 

Pierre, die tot dan toe Hélène alleen maar als mooi, maar verder niets beschouwd had, is na een avond bij Anna Pawlowna opeens aan het twijfelen. Ze is inderdaad heel mooi, en hij had er nooit aan gedacht dat deze mooie vrouw van hem zou kunnen zijn. Vertwijfeld ligt hij wakker in bed. Maar ze is dom. En er was toch ook iets met haar? Hij herinnert zich een verhaal dat hij ooit gehoord heeft:

 

“Er is iets laags in het gevoel, dat zij bij me heeft gewekt, iets ongeoorloofds. Ik heb gehoord, dat haar broer Anatole op haar verliefd is geweest, en zij op hem, en dat er een hele reeks verwikkelingen uit zijn ontstaan, zodat Anatole op 't laatst werd weggestuurd.”

 

Toch sust hij zijn geweten, als iedereen voor dit huwelijk is, dan zal het toch wel een goed idee zijn. Ze trouwen en uiteraard blijkt het huwelijk al snel niets voor te stellen. Hélène houdt niet van Pierre en is alleen maar in haar titel en geld geïnteresseerd. Ze begint diverse affaires, met onder andere de ambitieuze Boris, waar Natasja verliefd op was, en met de slechterik Dolochow, waardoor Pierre zich genoodzaakt ziet Dolochow tot een duel uit te dagen. Na het duel is Hélène woedend op Pierre, hij heeft niets met haar affaires te maken. Ook Anotole is nog steeds in beeld:

 

“Anatole placht geld van haar te komen lenen en hij placht haar blote schouders te kussen. Geld gaf ze hem niet, maar ze liet zich kussen.”

Bevestiging door Aylmer Maude

In de Engelse vertaling maakt vertaler, biograaf en persoonlijke vriend van Tolstoj, Aylmer Maude, hier de volgende notitie: “In eerdere versies van Oorlog en Vrede maakte Tolstoj duidelijk dat de relatie van Hélène met haar broer niet onschuldig was. Hij heeft dit later veranderd zodat slechts de suggestie overbleef.”

 

Het is dus wel degelijk zo, en waarschijnlijk heeft Tolstoj vanwege de censuur het bij een suggestie gelaten. Er is geen sprake van een dader en een slachtoffer, en dat maakt het misschien wel extra sensationeel. Rust er niet een groter taboe op incest met instemming van beide partijen?

 

*****

 

-Foto van de BBC

-Oorlog en Vrede van Tolstoj vertaald door H.R. de Vries en de Engelse vertaling van Aylmer en Louise Maude

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s